erolsennur @ hotmail.com

PEÇETE Genelde ağaçtan, selülozdan, mürekkepleri arındırılarak eski kağıtlardan - kartonlardan geri dönüşümle ……… üretilmektedir. Üretimi esnasında bazı işlemlerden geçmektedir. Genelde tek kullanımlık olarak üretilmektedir. Birinci, ikinci kaliteleri vardır. Birinci kalite peçeteler kağıtta geç çözünmekte ya da çözünemediğinden tıkanıklıklara neden olmaktadırlar. İkinci kalite kağıtların çözünürlükleri , birinci kaliteye göre daha kolaydır. İkinci kalite peçetelerin çözünürlüklerinin daha kolay olmaları nedeniyle; bazı körfez ülkeleri özel üretim ve ikinci kalite peçete satın almayı tercih ediyorlar.

Gerekçeleri ise, milyonlarca dolar harcayıp yaptırdıkları tuvalet -banyo gibi yerlerde her hangi bir tıkanıklık olduğunda; her tarafın kırılması ve yeniden yapılması milyonlarca dolara mal olduğundan dolayı birinci sınıf peçete kullanımı çoğunlukla yasaklanmıştır. İkinci sınıf peçeteler hemen dağıldığından, lavaboları tıkamayan ; ne birinci sınıf ne de ikinci sınıf olmayan – ancak ikinci olduğu kabul edilen özel üretim peçeteleri kullanıyorlar. Ayrıca ıslak peçeteler ve kuru peçeteler olarak ta kendi içinde 2 ayrı şekilde değerlendirilebilir. Peçetelerin gerek imalatlarında gerekse ıslak peçete olarak piyasaya sürülümlerinde bir takım maddeler ile işlenmeleri nedeniyle insan sağlığına negatif etkileri olabileceğine dair çok sayıda yazıya internette rasladım. Gerek Sağlık Bakanlığınca gerekse Tarım ve Orman Bakanlıklarınca konu ile ilgili yasaklama olmadığından ve de bilimsel kongrelerde konunun gündeme gelmemesi vesilesi ile; aksi ispatlanana kadar bu yazıları dikkate almıyorum.

Burada peçetelerin ana kaynağının ağaç olması ve küresel ısınma ile kanalizasyon ağlarında tıkanıklıklara neden olabilmesi yazımızın ana konusunu oluşturmaktadır. Peçetelerin tek kullanımlık olmaları ve ağaç tüketimin de peçete tüketimi ile orantılı artması küresel ısınmaya etkili bir faktör olarak değerlendirilmektedir. Kağıt üretiminde kullanılan ağaçlar bazen özel üretilmektedir. Mobilya ağacından daha az kaliteli olup, yakıt için kullanılan ağaçtan daha kaliteli odundan üretilmektedir. Plantasyon yapılan ağaçların morfolojik, fiziksel, kimyasal … özellikleri ; ekonomik değer olacak ağacın Mobilya mı kağıt-peçete imalatı mı yoksa yakacak odun olarak mı kullanılacağını belirler. Temizlik ürünleri üretim haznesinde, kağıt ve evsel tüketim ürünü diye geçiyor. Bu ürünlerin üretiminde ibreli türlerden ziyade hızlı gelişen yapraklı türler üretiliyor. En çok üretileni de kavaktır.

20 yıllık plantasyonlarla sürekli bir kavak üretimi var. Bu da normalden daha hızlı pik göstererek büyüme yaptığından, sürekliliği sayesinde aslında karbon tutma miktarını hızlandırıyor. Fakat üretilen kağıtların karbon olarak tekrar doğaya karışması atmosferdeki karbon miktarını pasif bir şekilde tekrar etkiliyor. Geri dönüşüme gitmeyen her kağıt parçası bir şekilde yanıp atmosfere karışıyor yada en tehlikeli olan durum orman yangını gibi kitle yangınlarına sebep olabiliyor. Birde ekonomik tarafı var . Öte yandan bazen kanalizasyon ağları ülkemizde ince-dar yapıldığından en ufak bir şeyde tıkanmakta ve komple kırılarak baştan tesisat döşenmesine neden olabilmektedir. Fazla geniş yapılan tesisatlarda ise, akışkanlık azaldığından pis kokulara neden olabilmektedir. Bu konularda da mühendislerimize iş düşüyor